నారాయణీయం 91వ దశకమ్ –భక్తిమహత్త్వమ్
ఈ దశకంలో భక్తి యొక్క గొప్పతనం, భగవంతుని పట్ల నిష్కల్మషమైన ప్రేమ, సంపూర్ణ శరణాగతి యొక్క ప్రాముఖ్యత వివరించబడతాయి. జ్ఞానం, కర్మలతో పాటు భక్తి మార్గం ద్వారా కూడా పరమాత్మను చేరుకోవచ్చని, భగవంతునిపై అచంచలమైన విశ్వాసం కలిగిన భక్తులకు ఆయన ఎల్లప్పుడూ అండగా ఉంటాడని తెలియజేయబడుతుంది.భగవంతునిపై ప్రేమతో, విశ్వాసంతో చేసే భక్తియే మానవ జీవితాన్ని పావనం చేస్తుందని ఈ దశకం మనకు తెలియజేస్తుంది.ఈ పవిత్రమైన నారాయణీయం 91వ దశకాన్ని భక్తిశ్రద్ధలతో పారాయణం చేద్దాం.ఓం నమో నారాయణాయ!
శ్రీకృష్ణ త్వత్పదోపాసనమభయతమం బద్ధమిథ్యార్థదృష్టే-
-ర్మర్త్యస్యార్తస్య మన్యే వ్యపసరతి భయం యేన సర్వాత్మనైవ |
యత్తావత్త్వత్ ప్రణీతానిహ భజనవిధీనాస్థితో మోహమార్గే
ధావన్నప్యావృతాక్షః స్ఖలతి న కుహచిద్దేవదేవాఖిలాత్మన్ ||1 ||
ఓ దేవదేవా! సమస్త జీవులకు ఆత్మస్వరూపుడవైన శ్రీకృష్ణా! నీ దివ్యచరణాలను ఆరాధించడం మనిషికి అత్యంత సురక్షితమైన మార్గము. ఈ ప్రపంచమే నిజమని భావిస్తూ, అజ్ఞానంతో సంసారంలో చిక్కుకొని అనేక బాధలు, భయాలకు గురవుతున్న మనిషికి నీ పాదసేవ మాత్రమే నిజమైన అభయాన్ని ప్రసాదిస్తుంది. నీవు ఉపదేశించిన భక్తి మార్గంలో నడుస్తూ, కొన్నిసార్లు మోహానికి లోనై తప్పటడుగులు వేసినా, నీపై భక్తితో ముందుకు సాగేవాడు ఎన్నడూ పూర్తిగా దారి తప్పడు.
భూమన్ కాయేన వాచా ముహురపి మనసా త్వద్బలప్రేరితాత్మా
యద్యత్కుర్వే సమస్తం తదిహ పరతరే త్వయ్యసావర్పయామి |
జాత్యాపీహ శ్వపాకస్త్వయి నిహితమనః కర్మవాగింద్రియార్థ-
-ప్రాణో విశ్వం పునీతే న తు విముఖమనాస్త్వత్పదాద్విప్రవర్యః ||2 ||
ఓ పరమాత్మా! నీ శక్తిచేత ప్రేరేపించబడిన నేను శరీరంతో, మాటలతో, మనస్సుతో ఏ పనులు చేసినా, అవన్నీ నీకే సమర్పిస్తున్నాను. మనస్సు, మాట, ఇంద్రియాలు, ప్రాణశక్తి అన్నింటినీ నీకు అర్పించిన వ్యక్తి ఏ కులంలో జన్మించినవాడైనా పవిత్రుడవుతాడు. కానీ నీ పాదాలపై భక్తి లేని వ్యక్తి గొప్ప బ్రాహ్మణుడిగా జన్మించినప్పటికీ నిజమైన పవిత్రతను పొందలేడు.
భీతిర్నామ ద్వితీయాద్భవతి నను మనఃకల్పితం చ ద్వితీయం
తేనైక్యాభ్యాసశీలో హృదయమిహ యథాశక్తి బుద్ధ్యా నిరుంధ్యామ్ |
మాయావిద్ధే తు తస్మిన్ పునరపి న తథా భాతి మాయాధినాథం
తం త్వాం భక్త్యా మహత్యా సతతమనుభజన్నీశ భీతిం విజహ్యామ్ ||3 ||
ఓ ప్రభూ! భయం అనేది మనస్సులో ఏర్పడే ద్వైతభావం వల్ల కలుగుతుంది. భగవంతునికి భిన్నంగా మరొకటి ఉందని భావించడమే భయానికి కారణం. అందువల్ల నా బుద్ధిని ఉపయోగించి, సాధ్యమైనంతవరకు మనస్సును ఏకత్వభావంలో నిలిపేందుకు ప్రయత్నిస్తాను. అయితే నీ మాయచేత ఆవరించబడిన మనస్సు ఆ స్థితిలో ఎక్కువసేపు నిలవలేకపోవచ్చు. అందుకే మాయకు అధిపతివైన నిన్ను నిరంతరం గొప్ప భక్తితో సేవిస్తూ, నా హృదయంలోని భయాలన్నింటినీ తొలగించుకోవాలని కోరుకుంటున్నాను.
భక్తేరుత్పత్తివృద్ధీ తవ చరణజుషాం సంగమేనైవ పుంసా-
-మాసాద్యే పుణ్యభాజాం శ్రియ ఇవ జగతి శ్రీమతాం సంగమేన |
తత్సంగో దేవ భూయాన్మమ ఖలు సతతం తన్ముఖాదున్మిషద్భి-
-స్త్వన్మాహాత్మ్యప్రకారైర్భవతి చ సుదృఢా భక్తిరుద్ధూతపాపా ||4 ||
ఓ దేవా! నీ పాదాలను ఆశ్రయించిన భక్తుల సాంగత్యం వల్లనే మనిషిలో భక్తి పుడుతుంది, క్రమంగా అభివృద్ధి చెందుతుంది. సంపద కలిగినవారి సాంగత్యం వల్ల సంపద పెరిగినట్లే, భగవద్భక్తుల సాంగత్యం వల్ల భక్తి అనే సంపద వృద్ధి చెందుతుంది. కాబట్టి నాకు ఎల్లప్పుడూ నీ భక్తుల సాంగత్యం లభించాలని కోరుకుంటున్నాను. వారి నోటి నుండి వెలువడే నీ మహిమలు, దివ్యలీలల కథలను వినడం వల్ల నా భక్తి మరింత దృఢమై, పాపాలన్నీ తొలగిపోవాలని ప్రార్థిస్తున్నాను.
శ్రేయోమార్గేషు భక్తావధికబహుమతిర్జన్మకర్మాణి భూయో
గాయన్ క్షేమాణి నామాన్యపి తదుభయతః ప్రద్రుతం ప్రద్రుతాత్మా |
ఉద్యద్ధాసః కదాచిత్ కుహచిదపి రుదన్ క్వాపి గర్జన్ ప్రగాయ-
-న్నున్మాదీవ ప్రనృత్యన్నయి కురు కరుణాం లోకబాహ్యశ్చరేయమ్ ||5 ||
ఓ ప్రభూ! అన్ని శ్రేయోమార్గాలలో భక్తిమార్గానికే నేను అత్యంత ప్రాధాన్యత ఇస్తున్నాను. నీ అవతారాలు, దివ్యలీలలు, పవిత్ర నామాలను నిరంతరం పాడుకుంటూ, నీ కీర్తనలలో నా మనస్సును పూర్తిగా లగ్నం చేసుకోవాలని కోరుకుంటున్నాను. నీ నామస్మరణలో కొన్నిసార్లు ఆనందంతో నవ్వుతూ, మరికొన్నిసార్లు భక్తిపారవశ్యంతో కన్నీళ్లు పెట్టుకుంటూ, ఎక్కడైనా నీ మహిమలను గట్టిగా పాడుతూ, ఆనందంతో నృత్యం చేస్తూ ఉండాలని కోరుకుంటున్నాను. లోకరీతులను మరచిపోయేంతగా నీ భక్తిలో మునిగిపోయే భాగ్యాన్ని నాకు ప్రసాదించు.
భూతాన్యేతాని భూతాత్మకమపి సకలం పక్షిమత్స్యాన్ మృగాదీన్
మర్త్యాన్ మిత్రాణి శత్రూనపి యమితమతిస్త్వన్మయాన్యానమాని |
త్వత్సేవాయాం హి సిద్ధ్యేన్మమ తవ కృపయా భక్తిదార్ఢ్యం విరాగ-
-స్త్వత్తత్త్వస్యావబోధోఽపి చ భువనపతే యత్నభేదం వినైవ ||6 ||
ఓ భువనపతీ! పంచభూతాలతో నిర్మితమైన ఈ సమస్త జగత్తును, పక్షులను, చేపలను, జంతువులను, మనుషులను, మిత్రులను, శత్రువులను కూడా నీ స్వరూపంగానే భావించి గౌరవించే మనస్సును నాకు ప్రసాదించు. నీ కృపవల్ల నాకు దృఢమైన భక్తి, విషయాలపై విరక్తి, నీ పరమతత్త్వాన్ని తెలుసుకునే జ్ఞానం కలగాలి. వీటన్నింటినీ పొందడానికి నేను చేసే ప్రయత్నాలకన్నా నీ దయే ప్రధానమని భావిస్తున్నాను.
నో ముహ్యన్ క్షుత్తృడాద్యైర్భవసరణిభవైస్త్వన్నిలీనాశయత్వా-
-చ్చింతాసాతత్యశాలీ నిమిషలవమపి త్వత్పదాదప్రకంపః |
ఇష్టానిష్టేషు తుష్టివ్యసనవిరహితో మాయికత్వావబోధా-
-జ్జ్యోత్స్నాభిస్త్వన్నఖేందోరధికశిశిరితేనాత్మనా సంచరేయమ్ ||7||
ఓ ప్రభూ! ఆకలి, దాహం వంటి శారీరక బాధలు కలిగినా, సంసార జీవితంలో ఎదురయ్యే కష్టాలు వచ్చినా, నా మనస్సు ఎల్లప్పుడూ నీలోనే లీనమై ఉండాలి. ఒక్క క్షణం కూడా నీ పాదస్మరణ నుండి నా మనస్సు తొలగిపోకుండా ఉండాలి. నాకు ఇష్టమైనవి లభించినప్పుడు అతిగా ఆనందించకుండా, ఇష్టంలేనివి ఎదురైనప్పుడు బాధపడకుండా సమభావంతో ఉండాలి. ఈ ప్రపంచమంతా నీ మాయాస్వరూపమేనని తెలుసుకొని, నీ దివ్యచరణాల నుండి వెలువడే చంద్రకాంతి వంటి చల్లని కరుణతో నా మనస్సు ఎల్లప్పుడూ ప్రశాంతంగా ఉండాలి.
భూతేష్వేషు త్వదైక్యస్మృతిసమధిగతౌ నాధికారోఽధునా చే-
-త్త్వత్ ప్రేమ త్వత్కమైత్రీ జడమతిషు కృపా ద్విట్సు భూయాదుపేక్షా |
అర్చాయాం వా సమర్చాకుతుకమురుతరశ్రద్ధయా వర్ధతాం మే
త్వత్సంసేవీ తథాపి ద్రుతముపలభతే భక్తలోకోత్తమత్వమ్ ||8 ||
ఓ ప్రభూ! సమస్త జీవులలో నిన్నే దర్శించే స్థితిని నేను ఇంకా పూర్తిగా పొందలేకపోయినా, నీపై ప్రేమను, నీ భక్తులపై స్నేహాన్ని, అజ్ఞానంతో ఉన్నవారిపై కరుణను, నీపై ద్వేషం కలిగినవారి పట్ల ఉపేక్షాభావాన్ని కలిగి ఉండేలా అనుగ్రహించు. నీ విగ్రహాన్ని శ్రద్ధాభక్తులతో ఆరాధించే ఆసక్తి, విశ్వాసం నాలో నిరంతరం పెరుగుతూ ఉండాలి. ఈ విధంగా నీ సేవలో నిమగ్నమైన భక్తుడు క్రమంగా ఉత్తమమైన భక్తుల స్థాయిని పొందగలడు.
ఆవృత్య త్వత్స్వరూపం క్షితిజలమరుదాద్యాత్మనా విక్షిపంతీ
జీవాన్ భూయిష్ఠకర్మావళివివశగతీన్ దుఃఖజాలే క్షిపంతీ |
త్వన్మాయా మాఽభిభూన్మామయి భువనపతే కల్పతే తత్ప్రశాంత్యై
త్వత్పాదే భక్తిరేవేత్యవదదయి విభో సిద్ధయోగీ ప్రబుద్ధః ||9 ||
ఓ భువనపతీ! నీ నిజస్వరూపాన్ని కప్పివేసి, భూమి, నీరు, గాలి మొదలైన పంచభూతాల రూపంలో ఈ జగత్తును విస్తరింపజేసే నీ మాయ, అనేక కర్మబంధాలలో చిక్కుకున్న జీవులను దుఃఖసాగరంలో పడవేస్తోంది. అటువంటి శక్తివంతమైన నీ మాయ నన్ను ఆవరించకుండా కాపాడాలి. ఈ మాయను శాంతింపజేసి, దాని బంధాల నుండి విముక్తి పొందడానికి నీ పాదాలపై దృఢమైన భక్తి ఒక్కటే సరైన మార్గమని సిద్ధయోగి ప్రబుద్ధుడు ఉపదేశించాడు.
దుఃఖాన్యాలోక్య జంతుష్వలముదితవివేకోఽహమాచార్యవర్యా-
-ల్లబ్ధ్వా త్వద్రూపతత్త్వం గుణచరితకథాద్యుద్భవద్భక్తిభూమా |
మాయామేనాం తరిత్వా పరమసుఖమయే త్వత్పదే మోదితాహే
తస్యాయం పూర్వరంగః పవనపురపతే నాశయాశేషరోగాన్ ||10 ||
ఓ పవనపురాధీశా! ఈ ప్రపంచంలోని జీవులు అనుభవిస్తున్న అనేక రకాల దుఃఖాలను చూసి, నాకు వైరాగ్యభావం కలిగింది. ఉత్తములైన ఆచార్యుల ద్వారా నీ నిజస్వరూప తత్త్వాన్ని తెలుసుకొని, నీ గుణగణాలు, దివ్యలీలలు, మహిమలను వినడం, స్మరించడం వల్ల నాలో భక్తి మరింత వృద్ధి చెందింది. ఈ భక్తి సహాయంతో నీ మాయను దాటి, పరమానంద స్వరూపమైన నీ దివ్యచరణాలను చేరుకొని నిత్యానందాన్ని అనుభవించాలనుకుంటున్నాను. ఓ గురువాయూరప్పా! ఆ పరమానంద స్థితిని పొందే ముందు, నా శరీరంలోని సమస్త రోగాలను తొలగించి నన్ను అనుగ్రహించు.
ఇతి ఏకనవతితమదశకం సమాప్తమ్ |
ఇలాంటి మరిన్ని స్తోత్రాలు, శ్లోకాలు, భక్తి విషయాల కోసం మా వెబ్‌సైట్‌లోని ఇతర పోస్ట్‌లను తప్పక చూడండి.
ఎన్నో స్తోత్రాలు, వాటి అర్థాలు తెలుగులో తెలుసుకోవాలనుకుంటే మన “భారతీయ సంస్కృతి” YouTube ఛానల్‌ను సందర్శించండి. 🙏
