నారాయణీయం 55 వ దశకమ్ – కాళియనర్తనమ్
నారాయణీయంలోని 55వ దశకంలో శ్రీకృష్ణుని అద్భుతమైన కాళియమర్దన లీల వర్ణించబడింది. కాళియ సర్పం విషప్రభావంతో యమునా నదీజలాలు కలుషితమై, గోకులవాసులకు తీవ్ర ప్రమాదం ఏర్పడుతుంది. భక్తులను, గోకులవాసులను రక్షించాలనే సంకల్పంతో శ్రీకృష్ణుడు యమునా నదిలోకి దూకి కాళియుడిని ఎదుర్కొంటాడు. కాళియుడు తన విషపూరితమైన పడగలతో శ్రీకృష్ణుడిని చుట్టివేయగా, భగవంతుడు తన దివ్యశక్తితో అతని బంధనాల నుంచి బయటపడి కాళియుడి పడగలపైకి ఎక్కి అద్భుతంగా నాట్యం చేస్తాడు. శ్రీకృష్ణుని పాదస్పర్శతో కాళియుడి గర్వం అణగిపోతుంది. కాళియుడి భార్యలు స్వామిని ప్రార్థించి తమ భర్తను క్షమించమని వేడుకుంటారు. వారి ప్రార్థనలకు కరుణించిన శ్రీకృష్ణుడు కాళియుడిని యమునా నదిని విడిచి సముద్రంలోని రమణక ద్వీపానికి వెళ్లమని ఆజ్ఞాపిస్తాడు. భక్తులను కాపాడే భగవంతుని అపారమైన కరుణను, దుష్టశక్తులపై ఆయన సాధించిన విజయాన్ని తెలియజేసే ఈ పవిత్ర దశకాన్ని భక్తిశ్రద్ధలతో పారాయణం చేద్దాం. 🙏
అథ వారిణి ఘోరతరం ఫణినం
ప్రతివారయితుం కృతధీర్భగవన్ |
ద్రుతమారిథ తీరగనీపతరుం
విషమారుతశోషితపర్ణచయమ్ || 1||
ఓ భగవంతుడా! యమునా నదిలోని భయంకరమైన కాళియ సర్పాన్ని అణచివేయాలని సంకల్పించారు. విషవాయువుల కారణంగా ఆకులు ఎండిపోయిన నది ఒడ్డున ఉన్న కదంబ వృక్షాన్ని వేగంగా ఎక్కారు.
అధిరుహ్య పదాంబురుహేణ చ తం
నవపల్లవతుల్యమనోజ్ఞరుచా |
హ్రదవారిణి దూరతరం న్యపతః
పరిఘూర్ణితఘోరతరంగగణే || 2||
ఆ కదంబ వృక్షంపైకి ఎక్కి, చిగురుటాకులవలె అందంగా ప్రకాశించే మీ పాదపద్మంతో దాని కొమ్మపై నిలబడ్డారు. అక్కడి నుండి భయంకరమైన అలలతో అల్లకల్లోలంగా ఉన్న యమునా నదిలోకి ఎంతో వేగంగా దూకారు.
భువనత్రయభారభృతో భవతో
గురుభారవికంపివిజృంభిజలా |
పరిమజ్జయతి స్మ ధనుఃశతకం
తటినీ ఝటితి స్ఫుటఘోషవతీ || 3||
ముల్లోకాలను మోసే మీ దివ్యశరీరం యమునా జలాల్లో పడటంతో నది జలాలు విపరీతంగా కంపించాయి. మీ భారంతో నీరు పైకి ఎగసి, వంద ధనుస్సుల ఎత్తు వరకు నది ఒడ్డులను ముంచెత్తింది. ఆ సమయంలో భయంకరమైన శబ్దాలు వినిపించాయి.
అథ దిక్షు విదిక్షు పరిక్షుభిత-
-భ్రమితోదరవారినినాదభరైః |
ఉదకాదుదగాదురగాధిపతి-
-స్త్వదుపాంతమశాంతరుషాంధమనాః || 4||
యమునా జలాలు అటూ ఇటూ తిరుగుతూ భయంకరమైన శబ్దాలు చేయడంతో, ఆ నీటి అడుగున నివసిస్తున్న సర్పరాజైన కాళియుడు కోపంతో బయటకు వచ్చాడు. తన ఆవాసాన్ని కలవరపరిచిన మిమ్మల్ని చూసి ఆగ్రహంతో మీ సమీపానికి చేరుకున్నాడు.

ఫణశృంగసహస్రవినిఃసృమర-
-జ్వలదగ్నికణోగ్రవిషాంబుధరమ్ |
పురతః ఫణినం సమలోకయథా
బహుశృంగిణమంజనశైలమివ || 5 ||
వెయ్యి పడగల నుండి అగ్నికణాలవలె మండే విషాన్ని వెదజల్లుతూ కాళియుడు మీ ముందు ప్రత్యక్షమయ్యాడు. అనేక పడగలతో ఉన్న అతడు ఒక పెద్ద అంజన పర్వతంలా భయంకరంగా కనిపించాడు.
జ్వలదక్షిపరిక్షరదుగ్రవిష-
-శ్వసనోష్మభరః స మహాభుజగః |
పరిదశ్య భవంతమనంతబలం
సమవేష్టయదస్ఫుటచేష్టమహో || 6 ||
ఎర్రగా మండుతున్న కళ్ల నుండి విషాన్ని వెదజల్లుతూ, భయంకరమైన విషవాయువులతో నిండిన ఆ మహాసర్పం మిమ్మల్ని కాటువేసి, తన బలమైన శరీరంతో గట్టిగా చుట్టుకుంది. అనంతమైన శక్తి కలిగిన మీరు కూడా ఏమీ చేయలేనట్లుగా నిశ్చలంగా ఉన్నారు.
అవిలోక్య భవంతమథాకులితే
తటగామిని బాలకధేనుగణే |
వ్రజగేహతలేఽప్యనిమిత్తశతం
సముదీక్ష్య గతా యమునాం పశుపాః || 7 ||
మీరు కాళియుని బంధంలో చిక్కుకోవడం చూసిన గోపబాలురు, ఆవులు తీవ్ర ఆందోళనకు గురయ్యారు. అదే సమయంలో బృందావనంలోని గోపికలు, గోపకులు తమ ఇళ్లలో అనేక అపశకునాలను గమనించి, మీకు ఏదో ప్రమాదం జరిగిందని భావించి యమునా తీరానికి పరుగెత్తుకుంటూ వచ్చారు.
అఖిలేషు విభో భవదీయ దశా-
-మవలోక్య జిహాసుషు జీవభరమ్ |
ఫణిబంధనమాశు విముచ్య జవా-
-దుదగమ్యత హాసజుషా భవతా || 8 ||
ఓ సర్వేశ్వరా! మీ భక్తులందరూ మీ పరిస్థితిని చూసి ప్రాణాలు విడిచేంతగా దుఃఖిస్తున్న సమయంలో, మీరు ఒక్కసారిగా కాళియుని బంధనాలను విడిపించుకుని బయటకు వచ్చారు. చిరునవ్వుతో, ఎంతో ఉత్సాహంగా ఆ సర్పం పడగలపైకి ఎక్కారు.

అధిరుహ్య తతః ఫణిరాజఫణాన్
ననృతే భవతా మృదుపాదరుచా |
కలశించితనూపురమంజుమిల-
-త్కరకంకణసంకులసంక్వణితమ్ || 9 ||
కాళియుని పడగలపైకి ఎక్కిన మీరు మీ సుకుమారమైన పాదాలతో అద్భుతంగా నృత్యం చేయడం ప్రారంభించారు. మీ పాదాలకు ఉన్న అందమైన నూపురాలు, చేతులకు ఉన్న కంకణాలు మధురమైన ధ్వనులు చేస్తుండగా, మీ నృత్యం అత్యంత మనోహరంగా సాగింది.
జహృషుః పశుపాస్తుతుషుర్మునయో
వవృషుః కుసుమాని సురేంద్రగణాః |
త్వయి నృత్యతి మారుతగేహపతే
పరిపాహి స మాం త్వమదాంతగదాత్ || 10||
మీ అద్భుతమైన కాళియమర్దన నృత్యాన్ని చూసి గోపకులు ఆనందించారు. మహర్షులు మిమ్మల్ని స్తుతించారు. దేవతలు ఆకాశం నుండి పుష్పవర్షం కురిపించారు. ఓ గురువాయూరప్పా! భయంకరమైన వ్యాధుల నుండి నన్ను కూడా రక్షించండి.
ఇతి పంచపంచాశత్తమదశకం సమాప్తమ్ |
ఇలాంటి మరిన్ని స్తోత్రాలు, శ్లోకాలు, భక్తి విషయాల కోసం మా వెబ్సైట్లోని ఇతర పోస్ట్లను తప్పక చూడండి.
ఎన్నో స్తోత్రాలు, వాటి అర్థాలు తెలుగులో తెలుసుకోవాలనుకుంటే మన “భారతీయ సంస్కృతి” YouTube ఛానల్ను సందర్శించండి. 🙏







