నారాయణీయం 59 వ దశకమ్ – వేణుగానవర్ణనమ్
నారాయణీయంలోని 59వ దశకంలో శ్రీకృష్ణుని మధురమైన వేణుగాన మహిమను అత్యంత మనోహరంగా వర్ణించారు. బృందావనంలో శ్రీకృష్ణుడు తన అధరాలపై వేణువును ఉంచి మధురంగా ఆలపిస్తుంటే ఆ సంగీతం యావత్ ప్రకృతిని పరవశింపజేస్తుంది. వేణుగానాన్ని విన్న గోపికలు తమ పనులను సైతం మరచిపోయి కృష్ణుని దివ్యసౌందర్యాన్ని, మధురమైన సంగీతాన్ని తలచుకుంటూ మైమరచిపోతారు. గోపబాలకులు, గోవులు, పక్షులు, వృక్షాలు సైతం ఆ వేణునాదానికి ముగ్ధులవుతాయి. యమునానది ప్రవాహం కూడా ఆ మధుర సంగీతానికి నెమ్మదించినట్లుగా, ప్రకృతి మొత్తం కృష్ణుని వేణుగానంలో లీనమైనట్లుగా ఈ దశకంలో అద్భుతంగా వర్ణించబడింది. శ్రీకృష్ణుని వేణుగానం కేవలం సంగీతం మాత్రమే కాదు, భక్తుల హృదయాలను పరమాత్మ వైపు ఆకర్షించే దివ్య నాదం. అలాంటి మురళీమోహనుని మధుర లీలలను స్మరిస్తూ ఈ పవిత్ర 59వ దశకాన్ని భక్తిశ్రద్ధలతో పారాయణం చేద్దాం. 🙏
త్వద్వపుర్నవకలాయకోమలం
ప్రేమదోహనమశేషమోహనమ్ |
బ్రహ్మతత్త్వపరచిన్ముదాత్మకం
వీక్ష్య సమ్ముముహురన్వహం స్త్రియః ||1||
ఓ శ్రీకృష్ణా! నూతనమైన నల్ల కలువవలె కోమలంగా ఉన్న మీ దివ్యమంగళ స్వరూపం సమస్త జీవులను ఆకర్షిస్తూ, ప్రేమను కురిపిస్తూ ఉంటుంది. పరబ్రహ్మ తత్త్వాన్ని ఆనందమయంగా వ్యక్తపరిచే మీ అందమైన రూపాన్ని చూసి గోపికలు ప్రతిరోజూ మైమరచిపోయేవారు.
మన్మథోన్మథితమానసాః క్రమా-
-త్త్వద్విలోకనరతాస్తతస్తతః |
గోపికాస్తవ న సేహిరే హరే
కాననోపగతిమప్యహర్ముఖే ||2||
మీ అందాన్ని చూసి మన్మథుని బాణాలకు గురైనట్లుగా గోపికల మనస్సులు మీపై మోహంతో నిండిపోయాయి. పగటిపూట మీరు అడవికి వెళ్లడం కూడా వారికి భరించలేనిదిగా మారింది. ఎప్పుడెప్పుడు మిమ్మల్ని చూస్తామా అని వారు నిరంతరం ఎదురుచూసేవారు.
నిర్గతే భవతి దత్తదృష్టయ-
-స్త్వద్గతేన మనసా మృగేక్షణాః |
వేణునాదముపకర్ణ్య దూరత-
-స్త్వద్విలాసకథయాభిరేమిరే ||3||
మీరు ఆవులను మేపడానికి అడవికి వెళ్లిన తరువాత కూడా గోపికల మనస్సులు మీపైనే నిలిచిపోయేవి. దూరం నుండి వినిపించే మీ వేణుగానాన్ని వింటూ, మీ అందమైన లీలలను, ఆటపాటలను ఒకరికొకరు చెప్పుకుంటూ ఆనందించేవారు.
కాననాంతమితవాన్ భవానపి
స్నిగ్ధపాదపతలే మనోరమే |
వ్యత్యయాకలితపాదమాస్థితః
ప్రత్యపూరయత వేణునాళికామ్ ||4||
ఓ కృష్ణా! మీరు కూడా అందమైన చెట్లతో, చల్లని నీడలతో నిండిన మనోహరమైన అడవికి చేరుకున్నారు. ఒక కాలుపై మరొక కాలును వేసి, ఎంతో అందంగా నిలబడి మీ వేణువును పెదవుల దగ్గర ఉంచి మధురమైన సంగీతాన్ని ఆలపించడం ప్రారంభించారు.
మారబాణధుతఖేచరీకులం
నిర్వికారపశుపక్షిమండలమ్ |
ద్రావణం చ దృషదామపి ప్రభో
తావకం వ్యజని వేణుకూజితమ్ ||5 ||
మీ వేణుగానం విని ఆకాశంలో సంచరించే దేవకన్యలు మన్మథుని బాణాలకు గురైనట్లుగా మైమరచిపోయారు. పశువులు, పక్షులు తమ కదలికలను కూడా మరిచిపోయి నిశ్చలంగా నిలిచిపోయాయి. అంతేకాక, మీ వేణునాదం కఠినమైన రాళ్లను సైతం కరిగించేంత మధురంగా వినిపించింది.
వేణురంధ్రతరళాంగుళీదళం
తాళసంచలితపాదపల్లవమ్ |
తత్ స్థితం తవ పరోక్షమప్యహో
సంవిచింత్య ముముహుర్వ్రజాంగనాః ||6 ||
వేణువు రంధ్రాలపై మీ సుకుమారమైన వేళ్లు నాట్యం చేస్తున్నట్లుగా కదులుతుండగా, మీ పాదాలు సంగీతానికి అనుగుణంగా లయబద్ధంగా కదిలాయి. మీ ఈ అందమైన వేణువాదనను ప్రత్యక్షంగా చూడలేకపోయినా, మనస్సులో ఊహించుకుంటూ గోపికలు పరవశించిపోయేవారు.
నిర్విశంకభవదంగదర్శినీః
ఖేచరీః ఖగమృగాన్ పశూనపి |
త్వత్పదప్రణయి కాననం చ తాః
ధన్యధన్యమితి నన్వమానయన్ ||7 ||
మీ దివ్యసౌందర్యాన్ని నిర్భయంగా దర్శించే అదృష్టం పొందిన దేవకన్యలు, పక్షులు, జంతువులు, పశువులు నిజంగా ధన్యులని గోపికలు భావించేవారు. అంతేకాక, మీ పాదస్పర్శతో పవిత్రమైన ఆ అడవి కూడా ఎంతో భాగ్యవంతమైనదని కొనియాడేవారు.
ఆపిబేయమధరామృతం కదా
వేణుభుక్తరసశేషమేకదా |
దూరతో బత కృతం దురాశయే-
-త్యాకులా ముహురిమాః సమాముహన్ ||8 ||
ఓ కృష్ణా! మీరు ముద్దాడిన వేణువులో మిగిలిన మీ అధరామృతాన్ని మేము ఎప్పుడు ఆస్వాదించగలమో అని గోపికలు ఆరాటపడేవారు. మీ పెదవుల అమృతాన్ని పొందే అదృష్టం ఆ వేణువుకే దక్కిందని భావించి, తమకు ఆ భాగ్యం దూరమైందని తలచుకుంటూ ఆవేదన చెందేవారు.
ప్రత్యహం చ పునరిత్థమంగనా-
-శ్చిత్తయోనిజనితాదనుగ్రహాత్ |
బద్ధరాగవివశాస్త్వయి ప్రభో
నిత్యమాపురిహ కృత్యమూఢతామ్ ||9 ||
ప్రతిరోజూ ఈ విధంగానే మీ వేణుగానం గురించి, మీ అందం గురించి తలచుకుంటూ గోపికలు మీపై ప్రేమను మరింత పెంచుకున్నారు. మన్మథుని ప్రభావంతో మీపై గాఢమైన అనురాగాన్ని పెంచుకుని, తమ నిత్యకృత్యాలను కూడా సరిగా చేయలేనంతగా మీ ప్రేమలో మునిగిపోయారు.
రాగస్తావజ్జాయతే హి స్వభావా-
-న్మోక్షోపాయో యత్నతః స్యాన్న వా స్యాత్ |
తాసాం త్వేకం తద్వయం లబ్ధమాసీ-
-ద్భాగ్యం భాగ్యం పాహి మాం మారుతేశ ||10||
సాధారణంగా ప్రేమ అనేది సహజంగా కలుగుతుంది. దానిని పూర్తిగా తొలగించడం ప్రయత్నించినా సాధ్యం కాకపోవచ్చు. కానీ ఆ ప్రేమను భగవంతునిపై నిలిపితే అది మోక్షానికి మార్గమవుతుంది. గోపికలకు మీపై కలిగిన ప్రేమ సాధారణమైనది కాదు; వారు మీ సాన్నిధ్యాన్ని, మీ దివ్యప్రేమను పొందిన అత్యంత భాగ్యవంతులు. ఓ మరుత్పురీశా! అటువంటి భక్తిభాగ్యాన్ని నాకు కూడా ప్రసాదించి, నన్ను రక్షించండి.
ఇతి ఏకోనషష్టితమదశకం సమాప్తమ్ |
ఇలాంటి మరిన్ని స్తోత్రాలు, శ్లోకాలు, భక్తి విషయాల కోసం మా వెబ్‌సైట్‌లోని ఇతర పోస్ట్‌లను తప్పక చూడండి.
ఎన్నో స్తోత్రాలు, వాటి అర్థాలు తెలుగులో తెలుసుకోవాలనుకుంటే మన “భారతీయ సంస్కృతి” YouTube ఛానల్‌ను సందర్శించండి. 🙏
