నారాయణీయం 38 వ దశకం – శ్రీకృష్ణావతారమ్
భక్తులపై అపారమైన కరుణతో, ధర్మస్థాపన కోసం పరమాత్ముడైన శ్రీమహావిష్ణువు శ్రీకృష్ణునిగా అవతరించిన మహోన్నత ఘట్టమే శ్రీకృష్ణావతారం. నారాయణీయం 38వ దశకంలో శ్రీకృష్ణుని దివ్య జననం, దేవకీదేవి–వసుదేవుల ఆనందం, కంసుని భయం, అర్ధరాత్రి సమయంలో పరమాత్ముని చతుర్భుజ రూప దర్శనం వంటి అద్భుతమైన సంఘటనలను భక్తిరసంతో వర్ణించారు. వసుదేవుడు శ్రీకృష్ణుని గోకులానికి తీసుకెళ్లడం, యశోదా–నందుల ఇంట బాలకృష్ణుని దివ్య ప్రవేశం వంటి పవిత్ర ఘట్టాలు ఈ దశకానికి ప్రత్యేక మహిమను అందిస్తాయి. లోకాలకు ఆనందాన్ని ప్రసాదించేందుకు అవతరించిన బాలకృష్ణుని దివ్య లీలలను స్మరిస్తూ, ఈ పవిత్ర దశకాన్ని భక్తిశ్రద్ధలతో ఆలకిద్దాం. జై శ్రీకృష్ణ!
ఆనందరూప భగవన్నయి తేఽవతారే
ప్రాప్తే ప్రదీప్తభవదంగనిరీయమాణైః |
కాంతివ్రజైరివ ఘనాఘనమండలైర్ద్యా-
-మావృణ్వతీ విరురుచే కిల వర్షవేళా || 1 ||
ఓ ఆనందస్వరూపుడా! నీవు శ్రీకృష్ణునిగా అవతరించబోయే ఆ దివ్యమైన సమయంలో, నీ దేహం నుండి వెలువడుతున్న అపారమైన కాంతి చుట్టుపక్కల అంతటా వ్యాపించింది.ఆకాశమంతా నల్లని వర్షమేఘాలతో కప్పబడి, వర్షాకాలంలో ప్రకృతి ఎలా అందంగా ప్రకాశిస్తుందో, అలా నీ అవతార సమయమూ ఒక అద్భుతమైన దివ్యశోభను సంతరించుకుంది.బయట వర్షాకాలపు మేఘాలు ఆకాశాన్ని కప్పివేస్తుండగా, కారాగారంలో నీ దివ్యకాంతి చీకట్లను తొలగించింది. అంటే, లోకంలోని అజ్ఞానాంధకారాన్ని తొలగించడానికి జ్ఞానస్వరూపుడైన శ్రీకృష్ణుడు అవతరించాడు.
ఆశాసు శీతలతరాసు పయోదతోయై-
-రాశాసితాప్తివివశేషు చ సజ్జనేషు |
నైశాకరోదయవిధౌ నిశి మధ్యమాయాం
క్లేశాపహస్త్రిజగతాం త్వమిహాఽవిరాసీః || 2 ||
ఓ ప్రభూ! ఆ సమయంలో వర్షపు నీటితో భూమి చల్లబడింది. దిక్కులన్నీ ప్రశాంతంగా మారాయి. ఎన్నో బాధలతో అలసిపోయిన సజ్జనులు, తమ కష్టాలు తొలగిపోవాలని నీ కోసం ఎదురుచూస్తున్నారు.
అలాంటి పవిత్రమైన సమయంలో, అర్ధరాత్రి వేళ, చంద్రుడు ఉదయించే సమయానికి నీవు అవతరించావు.మూడు లోకాలలోని జీవుల కష్టాలను తొలగించేవాడవైన నీవు, శ్రీకృష్ణుడిగా భూమిపై అవతరించి సజ్జనులకు ఆశ్రయమయ్యావు.నీ అవతారం వచ్చిన క్షణం నుంచే భూమిపై ఉన్న దుఃఖానికి ముగింపు ప్రారంభమైంది.
బాల్యస్పృశాపి వపుషా దధుషా విభూతీ-
-రుద్యత్కిరీటకటకాంగదహారభాసా |
శంఖారి వారిజ గదా పరిభాసితేన
మేఘాసితేన పరిలేసిథ సూతిగేహే ||3 ||
ఓ భగవంతుడా! శిశువు యొక్క చిన్నదైన శరీరాన్ని ధరించినప్పటికీ, ఆ రూపంలో నీవు అనంతమైన దివ్య వైభవాన్ని ప్రదర్శించావు.నీ తలపై ప్రకాశించే కిరీటం, చేతులకు ఉన్న కంకణాలు, భుజాలపై అంగదాలు, మెడలో హారం—అన్నీ దివ్యమైన కాంతిని వెదజల్లుతున్నాయి.నీ చేతుల్లో శంఖం, చక్రం, కమలం, గద ప్రకాశిస్తున్నాయి. మేఘశ్యామలమైన నీ దివ్యశరీరం ఆ కారాగారంలో అద్భుతంగా వెలిగింది.అంటే, నీవు సాధారణ మానవ శిశువుగా కాకుండా, సర్వలోకాలకు అధిపతియైన పరమాత్మగా ముందుగా దర్శనమిచ్చావు.
వక్షఃస్థలీసుఖనిలీనవిలాసిలక్ష్మీ-
-మందాక్షలక్షితకటాక్షవిమోక్షభేదైః |
తన్మందిరస్య ఖలకంస కృతామలక్ష్మీ-
-మున్మార్జయన్నివ విరేజిథ వాసుదేవ || 4 ||
ఓ వాసుదేవా! నీ వక్షస్థలంపై సంతోషంగా నివసించే మహాలక్ష్మీదేవి నీ దివ్యస్వరూపాన్ని మరింత శోభాయమానంగా చేసింది.నీ సౌమ్యమైన చిరునవ్వుతో, కరుణతో నిండిన కటాక్షాలతో నీవు దేవకీదేవి–వసుదేవుల కారాగారాన్ని అనుగ్రహించావు.కంసుడు తన క్రూరత్వంతో ఆ ప్రదేశాన్ని దుఃఖం, భయం, అశుభాలతో నింపివేశాడు. కానీ నీవు అక్కడ అవతరించగానే, నీ దివ్యసాన్నిధ్యం ఆ అశుభాలన్నింటినీ తొలగించినట్లుగా ఆ ప్రదేశం పవిత్రమైంది.భగవంతుడు ఉన్న చోట అశుభానికి, భయానికి, దుఃఖానికి స్థానం ఉండదు అనే సత్యాన్ని ఈ శ్లోకం సూచిస్తుంది.

శౌరిస్తు ధీరమునిమండలచేతసోఽపి
దూరస్థితం వపురుదీక్ష్య నిజేక్షణాభ్యామ్ |
ఆనందబాష్పపులకోద్గమగద్గదార్ద్ర-
-స్తుష్టావ దృష్టిమకరందరసం భవంతమ్ || 5 ||
వసుదేవుడు నీ దివ్యస్వరూపాన్ని తన కళ్లతో దర్శించినప్పుడు, ఆయన హృదయం అపారమైన ఆనందంతో నిండిపోయింది.గొప్ప గొప్ప మునుల మనస్సులకు కూడా అందని నీ పరమ దివ్యస్వరూపాన్ని తన కళ్లతో ప్రత్యక్షంగా చూడగలిగిన భాగ్యం తనకు కలిగిందని ఆయన ఆనందించాడు.ఆ ఆనందంతో వసుదేవుని కళ్లలో కన్నీళ్లు ఉబికి వచ్చాయి. శరీరమంతా పులకరించింది. గొంతు భావోద్వేగంతో గద్గదమైంది.నీ రూపాన్ని దర్శించడం ద్వారా లభించిన ఆ దృష్టి-మకరందాన్ని ఆస్వాదిస్తూ, వసుదేవుడు నిన్ను భక్తితో స్తుతించాడు.భగవంతుని ప్రత్యక్ష దర్శనం కలిగినప్పుడు భక్తుని హృదయంలో కలిగే పరమానందాన్ని ఈ శ్లోకం ఎంతో అందంగా తెలియజేస్తుంది.
దేవ ప్రసీద పరపూరుష తాపవల్లీ-
-నిర్లూనదాత్ర సమనేత్ర కలావిలాసిన్ |
ఖేదానపాకురు కృపాగురుభిః కటాక్షై-
-రిత్యాది తేన ముదితేన చిరం నుతోఽభూః || 6 ||
వసుదేవుడు ఎంతో ఆనందంతో నిన్ను ప్రార్థిస్తూ ఇలా అన్నాడు:“ఓ దేవా! ఓ పరమపురుషా! సమస్త జీవుల హృదయాలలోని బాధలను తొలగించేవాడా! నీ దివ్యమైన కరుణాకటాక్షాలతో నా కష్టాలను తొలగించు.నీ అనుగ్రహదృష్టి పడిన చోట దుఃఖం నిలవదు. అందువల్ల, కరుణతో నిండిన నీ చూపులతో మమ్మల్ని అనుగ్రహించు. మా భయాలను, బాధలను తొలగించు.”ఈ విధంగా వసుదేవుడు ఎంతో ఆనందంతో నిన్ను చాలాసేపు స్తుతించాడు.ఇక్కడ భక్తుని ప్రార్థనలో కోరుకునేది భౌతిక సంపద కాదు; భగవంతుని కరుణాకటాక్షమే అని తెలుస్తుంది.
మాత్రా చ నేత్రసలిలాస్తృతగాత్రవల్యా
స్తోత్రైరభిష్టుతగుణః కరుణాలయస్త్వమ్ |
ప్రాచీనజన్మయుగళం ప్రతిబోధ్య తాభ్యాం
మాతుర్గిరా దధిథ మానుషబాలవేషమ్ || 7 ||
దేవకీదేవి కూడా నిన్ను చూసి ఆనందభాష్పాలతో నిండిపోయింది. ఆమె కన్నీళ్లతో శరీరం తడిసిపోయింది. నీ దివ్యమైన గుణాలను స్తుతిస్తూ నిన్ను ప్రార్థించింది.అప్పుడు, కరుణాసముద్రుడవైన నీవు దేవకీదేవి, వసుదేవులకు వారి పూర్వజన్మల విషయాన్ని గుర్తుచేశావు.వారు గత జన్మలో చేసిన ఘోరమైన తపస్సు, నిన్ను కుమారుడిగా పొందాలనే వారి కోరిక, దానికి నీవు ఇచ్చిన వరం—ఇవన్నీ వారికి గుర్తుచేశావు.అనంతరం దేవకీదేవి ప్రార్థన మేరకు, నీ చతుర్భుజ దివ్యస్వరూపాన్ని విడిచి, సాధారణ మానవ శిశువు రూపాన్ని ధరించావు.ఇది భగవంతుని అపారమైన భక్తవాత్సల్యానికి నిదర్శనం.
త్వత్ప్రేరితస్తదను నందతనూజయా తే
వ్యత్యాసమారచయితుం స హి శూరసూనుః |
త్వాం హస్తయోరధిత చిత్తవిధార్యమార్యై-
-రంభోరుహస్థకలహంసకిశోరరమ్యమ్ || 8 ||
ఓ ప్రభూ! నీ ఆజ్ఞానుసారం వసుదేవుడు వెంటనే నిన్ను గోకులంలోని నందమహారాజు ఇంటికి తీసుకెళ్లాలని నిర్ణయించాడు.అదే సమయంలో యశోదాదేవికి ఒక ఆడశిశువు జన్మించింది. ఆ శిశువును గోకులం నుండి తీసుకువచ్చి, నీ స్థానంలో అక్కడ ఉంచి, నిన్ను గోకులానికి తీసుకెళ్లాలని వసుదేవుడు బయలుదేరాడు.తామరపువ్వుపై కూర్చున్న చిన్న హంసపిల్లలా ఎంతో అందంగా ఉన్న నిన్ను వసుదేవుడు తన రెండు చేతుల్లో జాగ్రత్తగా ఎత్తుకున్నాడు.సర్వలోకాలనూ తనలో ధరించే పరమాత్మను, ఒక తండ్రి తన చేతుల్లో శిశువుగా మోసుకెళ్లడం—ఇదే శ్రీకృష్ణలీలలోని అద్భుతమైన మాధుర్యం.

జాతా తదా పశుపసద్మని యోగనిద్రా
నిద్రావిముద్రితమథాకృత పౌరలోకమ్ |
త్వత్ప్రేరణాత్ కిమివ చిత్రమచేతనైర్య-
-ద్ద్వారైః స్వయం వ్యఘటి సంఘటితైః సుగాఢమ్ || 9 ||
ఆ సమయంలో గోకులంలోని నందమహారాజు ఇంటిలో యోగమాయ ఆడశిశువుగా జన్మించింది.అదే సమయంలో నీ మాయాశక్తి ప్రభావంతో మథుర నగరంలోని ప్రజలందరూ గాఢమైన నిద్రలోకి వెళ్లిపోయారు.కారాగారానికి వేసిన తలుపులు, తాళాలు బలంగా మూసివేయబడి ఉన్నప్పటికీ, వసుదేవుడు నిన్ను తీసుకుని బయటకు రావాల్సిన సమయంలో అవన్నీ స్వయంగా తెరుచుకున్నాయి.అది చూసి ఆశ్చర్యపడాల్సిన అవసరం ఏముంది?సర్వచరాచర జగత్తునూ నడిపించే నీ సంకల్పం ముందు తాళాలు, తలుపులు, గోడలు వంటి జడ పదార్థాలు కూడా తమ శక్తిని కోల్పోతాయి.భగవంతుని కార్యం నెరవేరడానికి ప్రకృతి మొత్తం ఆయనకు సహకరిస్తుంది.
శేషేణ భూరిఫణవారితవారిణాఽథ
స్వైరం ప్రదర్శితపథో మణిదీపితేన |
త్వాం ధారయన్ స ఖలు ధన్యతమః ప్రతస్థే
సోఽయం త్వమీశ మమ నాశయ రోగవేగాన్ || 10||
వసుదేవుడు నిన్ను తన తలపై ఉంచుకుని యమునా నదిని దాటేందుకు బయలుదేరాడు.ఆ సమయంలో ఆదిశేషుడు తన అనేక పడగలను విప్పి వర్షం నీపై పడకుండా గొడుగులా కప్పాడు. తన పడగలపై ఉన్న మణుల కాంతితో ముందున్న మార్గాన్ని ప్రకాశింపజేశాడు.నీ దివ్యమైన శిశురూపాన్ని మోస్తూ వసుదేవుడు యమునను దాటి గోకులం వైపు ప్రయాణించాడు.అలా నిన్ను తన చేతుల్లో మోసే భాగ్యం పొందిన వసుదేవుడు నిజంగా అత్యంత ధన్యుడు.ఓ జగదీశ్వరా! వసుదేవునికి లభించినట్లే, నీ దివ్యస్మరణను మాకు కూడా ప్రసాదించు. మా జన్మజన్మల రోగాలను, సంసారబంధాల బాధలను, మనస్సులోని అజ్ఞానాన్ని తొలగించి, నీ పాదసేవలో మమ్మల్ని నిలుపు.
ఇతి అష్టాత్రింశదశకం సమాప్తమ్ |
ఇలాంటి మరిన్ని స్తోత్రాలు, శ్లోకాలు, భక్తి విషయాల కోసం మా వెబ్సైట్లోని ఇతర పోస్ట్లను తప్పక చూడండి.
ఎన్నో స్తోత్రాలు, వాటి అర్థాలు తెలుగులో తెలుసుకోవాలనుకుంటే మన “భారతీయ సంస్కృతి” YouTube ఛానల్ను సందర్శించండి. 🙏







